Hastalık rehberi
Serçe parmağınız ve yüzük parmağınızın yarısı uyuşuyor ya da karıncalanıyor mu; özellikle sabah uyandığınızda ya da telefonla uzun konuştuktan sonra? Dirseğin iç yanından geçen ulnar sinir sıkıştığında ya da tahriş olduğunda kübital tünel sendromu ortaya çıkar. Çoğu kişide dirseği uzun süre bükülü tutmamak ve geceleri dirseği düz tutmak gibi basit önlemlerle belirtiler yatışır.
Katlanmış bir el havlusunu dirseğinize sarıp çok sıkmadan bantlayabilir ya da eczaneden bir dirsek ateli alabilirsiniz. Düzelme birkaç hafta sürebilir.
Dirseğinizin iç yanına yaslanmaktan ve baskı yapmaktan kaçının. Sinirin üzerine gelen bir dirsek pedi işe yarayabilir.
Telefonda kulaklık kullanın, klavyeyi masanın kenarına yakın tutun. Sık ara verin, el pozisyonunuzu değiştirin ve tuttuğunuz şeyleri sıkı kavramayın.
Belirtileri artıran pozisyonları bilmek ve değiştirmek, erken dönemde en önemli tedavidir. Çoğu kişi basit önerilerle düzelir; ameliyat nadiren gerekir.
Evde egzersiz
Egzersiz sırasında hafif bir rahatsızlık olabilir, ama kısa sürede geçmeli. Belirtileriniz artarsa tekrar sayısını azaltın ya da egzersizi bırakıp bir uzmana danışın.
Kolunuzu yana açın, avucunuz yere baksın. Bileğinizi geriye bükerek parmaklarınızı tavana çevirin ve 10 saniye tutun. Sonra dirseğinizi bükerek elinizi başınıza doğru getirin ve 10 saniye tutun. Dirseğinizi ve bileğinizi düzelterek başlangıca dönün. Serçe parmağınıza doğru hafif bir çekilme hissedebilirsiniz, ama ağrı olmamalı.
3 tekrarla başlayın, günde en fazla 3 kez; rahatladıkça 5’e, en çok 10’a çıkınDik oturun ya da ayakta durun, omuzlarınız gevşek olsun. Omuzlarınızı yavaşça yukarı, geriye ve aşağıya doğru yuvarlak bir hareketle çevirin.
10 tekrar, günde 5 kezKarpal tünel sendromunda bilekteki median sinir sıkışır ve daha çok başparmak, işaret ve orta parmak uyuşur. Kübital tünel sendromunda ise dirsekteki ulnar sinir etkilenir; uyuşma serçe parmakta ve yüzük parmağının serçe parmak tarafındaki yarısındadır.
Dirseği gece daha düz tutmak sinirin gerilmesini azaltır. Bir NHS broşürü, atelin ya da havlu sargısının 6–8 hafta her gece kullanılmasını, düzelme sürüyorsa 12 haftaya kadar devam edilmesini öneriyor. Hafif ve orta düzeyde belirtisi olan 51 kişide yapılan küçük bir araştırmada ise yalnızca yazılı bilgilendirme, iş etkinliklerini iyileştirmede ve gece ağrısını azaltmada atel ya da sinir kaydırma eklemek kadar etkili bulundu; kanıtın kalitesi düşük.
55 kişilik bir araştırmada kortizon iğnesi 3. ayda plaseboya göre fark yaratmadı: olumlu sonuç oranı iğne grubunda %28, plasebo grubunda %30’du.
Belirtiler ağırsa ya da atel, öneriler ve egzersizlere rağmen ilerliyorsa ameliyat düşünülebilir. Ameliyatın asıl amacı güçsüzlüğün ve kas erimesinin ilerlemesini önlemektir. Araştırmalarda sinir üzerindeki dokuyu gevşetmek ile siniri yerinden taşımak benzer sonuç verdi (6–12 ayda yaklaşık %70’e karşı %75 düzelme); siniri taşımada yara enfeksiyonu daha sıktı.
Bir NHS broşürüne göre hafif işlere 1–2 hafta, ağır işlere yaklaşık 3–6 hafta sonra dönülebilir; ilk 4 hafta ağır kaldırma ve sıkı kavramadan kaçınılır. Uyuşma çoğu zaman düzelir ama bu yavaş olabilir; güç kaybının toparlanması da zaman alır ve tam olmayabilir.
Başparmak ve ilk parmaklarda uyuşma için karpal tünel sendromu, dirseğin iç yanında kirişe bağlı ağrı için golfçü dirseği rehberine bakabilirsiniz.
Kaynaklar
®